Verslag Deense film “A Royal Affair”

De nieuwjaarsbijeenkomst op 18 januari en de Deense film “ A Royal Affair” onder regie van Nikolaj Arcel.

De activiteitencommissie heeft, net zoals vorig jaar, in samenwerking met filmtheater de Witt de nieuwjaarsborrel gecombineerd met een film. Een film als voorproefje voor de reis naar Kopenhagen in het najaar.

Na het welkomswoord van Reinder Eggens heeft Geert ter Steeg een inkijkje gegeven in deze film. Het leuke daarvan is dat hij de aandacht vestigt op details van de film. Zo gaf hij aan dat de aankleding weelderig en groots is weergegeven. De authenticiteit van het beeld wordt versterkt door het vale en meer grijs-blauwe noordelijke licht. En inderdaad dan valt het ook op. Alicia Vikander in haar rol als Caroline beleefde in deze film haar doorbraak. Mads Mikkelsen met zijn markante gezicht is een bekend Deens acteur. De vertolking van deze rollen door deze acteurs is naar mijn mening indrukwekkend te noemen.

Een indrukwekkend verhaal uit de 18e eeuw

Dit kostuumdrama boordevol intriges speelt zich af in het Denemarken van de 18e eeuw ten tijde van koning Christiaan VII, een kinderlijke zonderling, een psychisch gestoorde man. De film laat prachtige historische gebouwen en interieurs in Kopenhagen zien en is schitterend uitgedost in de kostumering. Voor wat betreft de prachtige gebouwen en interieurs een mooie opwarmer voor de reis later dit jaar.

Het hof heeft Caroline Mathilda, van Britse adel, als echtgenote voor de koning uitgezocht. In het begin zie en hoor je haar een brief aan haar kinderen schrijven, kinderen die hun moeder niet kennen. Dit in combinatie met de titel verraadt al een beetje dat de film niet goed afloopt.

Rondom de koning bestuurt de kliek van adel en clerus in feite het land waarbij hun eigen belang prevaleert. Het volk leeft in armoede. Horigheid, marteling en lijfstraffen worden als gebruikelijk beschouwd. De beelden hiervan zijn indringend. Caroline wil dit graag veranderen, mede onder invloed van het opkomende gedachtengoed van de Verlichting. Maar het spreekt voor zich dat de adel en de clerus zich hiertegen aan alle kanten verzetten. Voor de koning wordt een nieuwe lijfarts gezocht en gevonden afkomstig uit Duitsland: Johann Friedrich Struensee.

Hij wint niet alleen het vertrouwen van de koning, maar Caroline krijgt een medestander. Ook de charismatische Struensee is een aanhanger van de Verlichting. De Royal Affaire is geboren. Caroline en Struensee dromen van een koninkrijk waar het volk niet wordt onderdrukt door de adel en de clerus. Struensee krijgt steeds meer macht omdat de koning veel aan hem overlaat. Hij klimt op tot minister en feitelijk leider van het land. Dit tot grote irritatie van de adel en de clerus die steeds minder invloed op hun koning hebben. Ook van de koningin-weduwe Juliana krijgt hij veel weerstand. Als dan de affaire uitkomt zien de tegenstanders hun kans schoon. Door dit te delen met het volk zetten ze het volk op tegen deze “ Duitser”.

Intriges en verraad leiden er uiteindelijk toe dat Caroline wordt verbannen. Struensee en zijn goede vriend worden gemarteld en bekennen. Fnuikend is de opmerking van 1 van de folteraars dat Struensee gedurende zijn feitelijk leiderschap de marteling heeft verboden, maar dat de tijden zijn veranderd en marteling weer is toegestaan. In ruil voor een bekentenis verleent de koning gratie op de dag van de executie, zo wordt hen voorgehouden. Beiden werden veroordeeld tot de doodstraf.
De koning wil niet dat de man, die hij nog steeds als zijn vriend beschouwd, gedood wordt. Als zij naar de executieplaats worden gereden in een koets zien zij het volk ook naar de executieplaats lopen. Dan realiseren zij zich dat de executie, tegen de wil van de koning, toch gewoon doorgaat. Een triest einde voor de man die zich juist heeft ingezet voor het welzijn van het volk. “ Ik ben één van jullie” zo roept hij nog. Caroline sterft op jonge leeftijd in ballingschap door een ziekte en ziet haar kinderen en Struensee nooit meer terug. Denemarken wordt weer teruggeworpen in de Middeleeuwen.

Een toch wel bedrukkende film. Een film ook, die op velen indruk maakte.

Na afloop was er onder het genot van een drankje en hapje nog een gezellig samenzijn. De film gaf in ieder geval ook voldoende gesprekstof.
Al met al een geslaagde middag.